Sổ đã ghi từ đầu năm theo TT200, có cần sang TT99 không?
Bạn mở Hệ thống tài khoản và vẫn thấy chữ TT200. Từ đầu năm, hóa đơn, giá vốn và các nghiệp vụ khác đã lên sổ theo hệ thống đó, báo cáo của những tháng đã qua đã in ra. Thông tư 99/2025/TT-BTC áp dụng cho năm tài chính bắt đầu từ hoặc sau ngày 01/01/2026 và thay thế Thông tư 200/2014/TT-BTC (Điều 31 khoản 1, bản đăng Công báo, chúng tôi đọc ngày 27/10/2026).
Ba câu đáng hỏi lúc này: động vào hệ thống tài khoản thì bút toán đã ghi có bị đổi không, báo cáo của các tháng đã qua có lệch một con số nào không, và có phải xóa sổ để dựng lại không.
Trước đây trên GTG CRM, sổ ghi theo TT200 chỉ có một lối sang TT99: xóa sạch sổ rồi dựng lại, mất cả sổ kế toán mà Luật Kế toán bắt giữ tối thiểu 10 năm (Điều 41 khoản 5 điểm b, văn bản hợp nhất 41/VBHN-VPQH, chúng tôi đọc ngày 27/10/2026). Nay lối đó đóng lại khi sổ đã có dữ liệu phải lưu giữ, và có lối khác: chuyển chuẩn mà không đổi một bút toán nào.
Bạn cần gì ở một lần chuyển chuẩn
- Thấy trước các thay đổi theo nhóm, kèm số tài khoản đã có phát sinh (trừ nhóm Thêm), để không có gì bất ngờ.
- Chỉ trả lời những câu thuộc về công ty, tức những câu chỉ công ty tự trả lời được hoặc văn bản chưa rõ, thay vì để phần mềm chọn sẵn thay bạn.
- Bút toán giữ nguyên và số liệu các kỳ đã qua không đổi (chỉ tên một số tài khoản đổi theo tên TT99), để con số đã in vẫn khớp với sổ.
- Có hồ sơ ghi ai chuyển, khi nào, đổi gì.
Chuyển trong GTG CRM: năm bước
1. Mở Kế toán, Hệ thống tài khoản, rồi bấm Xem trước
Nếu sổ vẫn theo TT200, đầu màn hình có khung cảnh báo: Sổ sách của bạn đang dùng TT200, đã được thay thế cho năm tài chính bắt đầu từ 01/01/2026. Chuyển sang TT99 không thay đổi bút toán nào. Bấm Xem trước. Xem trước chỉ cho bạn thấy, không đổi gì trong sổ, bấm bao nhiêu lần cũng được.
2. Đọc sáu nhóm thay đổi
Bản xem trước chia mọi thay đổi thành sáu nhóm, mỗi nhóm có số tài khoản và số tài khoản đã có phát sinh (trừ nhóm Thêm):
| Nhóm | Nghĩa là gì |
|---|---|
| Thêm theo TT99 | Tài khoản TT99 mà sổ của bạn chưa có: phần mềm thêm vào. |
| Giữ làm tài khoản chi tiết | Tài khoản chi tiết của TT200 mà TT99 không liệt kê (như 1111, 1121): vẫn là tài khoản riêng của bạn, số dư giữ nguyên. |
| Ngừng dùng (không có trong TT99) | Tài khoản không có trong TT99 và chưa từng được dùng: được tắt, không xóa. Đã có phát sinh thì vẫn bật, trừ khi bạn tự chọn tắt (như 631 khi số dư bằng 0). |
| Đổi ý nghĩa theo TT99 | Cùng số nhưng TT99 dùng cho việc khác (như 3387): đã có phát sinh thì giữ tên cũ và thành một việc Rà soát sau khi chuyển. |
| Đổi nhãn sang TT99 | Tài khoản dùng chung: đổi nhãn chuẩn từ TT200 sang TT99, chuyển thành tài khoản tiêu đề nếu TT99 coi là tài khoản tiêu đề (trừ khi một mục đích chi trả đang dùng nó thì tạm giữ làm tài khoản hạch toán), và đổi tên (nếu bạn chưa tự đặt tên khác) cho khớp TT99; số tiền không đổi. |
| Số dư công ty bạn tự chuyển | Những khoản Thông tư giao doanh nghiệp tự chuyển: phần mềm chỉ liệt kê, không chuyển. |
Trên sổ mẫu chúng tôi dùng để thử (dữ liệu thử, 8 bút toán, 18 dòng), bản xem trước báo thêm 77 tài khoản, giữ 19 tài khoản chi tiết, đổi nhãn 106 tài khoản. Sổ của bạn sẽ ra con số khác. Thẻ ghi nhận sau khi chuyển đếm nhiều hơn ở mục đổi nhãn (129 trên sổ mẫu này), vì nó tính mọi tài khoản nay mang nhãn TT99, kể cả tài khoản cũng đổi tên hoặc đổi ý nghĩa. Nhóm Ngừng dùng trong hộp thoại đếm cả tài khoản 631 khi câu về 631 chưa được trả lời (3 trên sổ mẫu); thẻ sau khi chuyển ghi 2 vì ở sổ mẫu 631 được giữ làm tài khoản riêng.
3. Trả lời những câu thuộc về công ty, và chỉ những câu đó
Hộp thoại gom những câu này dưới mục Cần bạn trả lời, kèm số câu (ở sổ mẫu: 2, ô tick không tính).
- Tài khoản 631, nếu đã có phát sinh. 631 không có trong TT99. Bạn chọn Giữ làm tài khoản riêng của tôi hoặc Ngừng sử dụng (lịch sử vẫn giữ nguyên); lựa chọn sau chỉ hiện khi số dư 631 bằng 0 và chưa thiết lập nào dùng nó. Không lựa chọn nào được chọn sẵn.
- Công ty bạn có phải doanh nghiệp nhỏ và vừa tự chọn TT99 không? Có, Không hoặc Chưa rõ. “Chưa rõ” là câu trả lời được chấp nhận, phần mềm không đoán thay bạn.
- Một ô tick, hiện khi bạn chọn Có hoặc Chưa rõ, ghi Công ty tôi tự quyết các việc sau và hai dòng: Trình bày lại số liệu so sánh và thuyết minh: tôi tự quyết và Có phải báo cơ quan thuế hay không: tôi tự quyết. Các cách hiểu và nguồn, kèm ngày chúng tôi đọc, nằm ngay bên dưới (bấm Xem các cách hiểu và nguồn để mở). Đó là cách hiểu của chúng tôi, không phải tư vấn.
Mọi thứ khác phần mềm không hỏi trước khi chuyển. Những việc cần bạn nhìn lại sẽ hiện thành một danh sách sau khi chuyển. Danh sách này chọn từ TT99 Điều 29 và 30 và TT200 Điều 126.1, không đầy đủ, và không thay cho việc đọc Thông tư.
4. Bấm Chuyển sang TT99
Nút Chuyển sang TT99 còn mờ, kèm dòng Hãy trả lời hết các câu ở trên để chuyển., cho tới khi bạn trả lời hết. Một lần bấm, phần mềm thêm các tài khoản TT99 còn thiếu, đổi nhãn, tắt (không xóa) tài khoản không dùng và ghi hồ sơ chuyển đổi. Không bút toán và không dòng bút toán nào được tạo, sửa hay xóa. Nếu đúng lúc đó có người khác đang sửa hệ thống tài khoản, không có gì bị đổi: bạn thử lại sau một lát.
5. Đối chiếu, rồi xử lý những việc còn lại
- Thẻ Chuyển đổi hệ thống tài khoản ghi ngày giờ, người chuyển và số thay đổi, kèm nút Tải hồ sơ chuyển đổi: một tệp ghi số dư lúc bắt đầu chuyển của các tài khoản bị động đến hoặc được liệt kê cho bạn. Số dư của mọi tài khoản nằm trong bảng cân đối thử (tệp Excel, cùng nội dung với báo cáo Bảng cân đối phát sinh, từ ngày hiệu lực của việc chuyển đến ngày xem trước, hoặc ở thẻ đến ngày chuyển), tải được ở ngay thẻ này, và cả trước khi chuyển ở màn hình Xem trước; nút tải chỉ hiện nếu bạn có quyền xem báo cáo.
- Bảng cân đối phát sinh và Bảng cân đối kế toán của những tháng đã qua: mở lại và so với số bạn ghi trước khi chuyển. Con số giống hệt.
- Thẻ Việc công ty có thể cần làm sau khi chuyển: mỗi việc một dòng, có điều kiện áp dụng và, nếu có, nơi chuyển số dư. Bạn trả lời từng việc (Tôi đã xử lý, Không áp dụng cho công ty tôi, hoặc Tôi đã rà soát), việc đã trả lời rời khỏi danh sách.
- Lịch sử chuyển đổi ghi mỗi lần chuyển một dòng: ngày giờ, người chuyển, từ chuẩn nào sang chuẩn nào, và số tài khoản thêm, ngừng dùng, đổi nhãn, giữ làm chi tiết. Bấm Xem lại để mở lại hồ sơ chuyển đổi, hoặc Tải xuống để tải về.
Sau khi chuyển: cái gì giữ nguyên, cái gì đổi
| Hạng mục | Sau khi chuyển |
|---|---|
| Bút toán và dòng bút toán | Giữ nguyên. Không bút toán nào bị tạo, sửa hay xóa, mỗi tài khoản giữ số phát sinh và số dư. |
| Báo cáo các kỳ đã qua | Bảng cân đối phát sinh, Bảng cân đối kế toán và báo cáo kết quả kinh doanh: mọi con số giữ nguyên. Chỉ tên của một số tài khoản (theo TT99), nếu bạn chưa tự đặt tên khác, hiện bằng tên mới, cả trong báo cáo cũ (ở sổ mẫu: tài khoản 155 từ Thành phẩm thành Sản phẩm). |
| Tài khoản của bạn | Không tài khoản nào bị xóa. Tài khoản chi tiết của bạn (1111, 1121, 5111 ở sổ mẫu) vẫn còn và đang bật. Tài khoản của TT200 mà TT99 không có và chưa từng được dùng (như 311, 3385 ở sổ mẫu) thì được tắt, không xóa; tài khoản chi tiết thì giữ. |
| Tài khoản đổi ý nghĩa, đã có phát sinh | Giữ tên cũ và hiện thành việc Rà soát (ở sổ mẫu: 3387, vẫn là Doanh thu chưa thực hiện). |
| Hệ thống tài khoản | Từ TT200 sang TT99: thêm các tài khoản TT99 còn thiếu, đổi nhãn chuẩn của các tài khoản dùng chung. |
Phần mềm không làm thay bạn
Chuyển chuẩn có những việc Thông tư giao cho công ty. GTG CRM nói rõ là mình không làm giúp:
- Chuyển số dư. Một số khoản Thông tư giao doanh nghiệp tự chuyển, ví dụ số dư tài khoản 441 và 466 sang 4118 (TT99 Điều 29 khoản 1). Phần mềm chỉ liệt kê khoản nào của bạn có phát sinh, kèm điều kiện, rồi bạn lập bút toán thủ công. Với khoản phải chuyển toàn bộ số dư, nếu bạn xem được báo cáo, bút toán mở sẵn các dòng điền từ sổ và để trống ngày cho bạn đặt. Bạn kiểm tra lại tài khoản, bên Nợ/Có, số tiền và ngày trước khi gửi duyệt.
- Quy chế hạch toán. Khi doanh nghiệp sửa tên, số hiệu hay kết cấu tài khoản, TT99 (Điều 11 khoản 2) đòi một Quy chế hạch toán kế toán (hoặc tài liệu tương đương). Việc lập quy chế là của công ty.
- Kết luận pháp lý. Câu trả lời bạn đưa vào danh sách việc là lời của công ty. GTG không kiểm tra, và “không áp dụng” không phải kết luận rằng công ty không có nghĩa vụ.
Ai bấm được, và Trợ lý AI làm gì
Chuyển là việc của một người có quyền Chuyển đổi chuẩn hệ thống tài khoản. Người chỉ có quyền xem hệ thống tài khoản vẫn xem trước được, nhưng nút Chuyển sang TT99 mờ và ghi rõ là chưa có quyền; tự động hóa và ứng dụng tích hợp không chuyển được. Trợ lý AI có thể tóm tắt bằng lời thường số tài khoản ở từng nhóm của bản xem trước khi bạn hỏi, nhưng không chuyển thay bạn: chuyển là việc của một người, trên màn hình.
Câu hỏi thường gặp
Bút toán đã ghi có bị sửa hay xóa không? Không. Việc chuyển không tạo, sửa hay xóa bút toán hay dòng bút toán nào. Trên sổ mẫu, trước và sau khi chuyển vẫn là đúng 8 bút toán, cùng ngày, cùng số tiền, đều đã ghi sổ.
Báo cáo quý đã in có lệch không? Số phát sinh và số dư của từng tài khoản giữ nguyên, tổng tài sản vẫn bằng tổng nguồn vốn. Nếu in lại, tên của một số tài khoản (theo TT99) có thể khác, nếu bạn chưa tự đặt tên khác.
Chuyển được mấy lần? Với sổ đã có bút toán, việc chuyển chạy một lần: không có lần thứ hai và không có nút hoàn tác. Vì vậy hãy xem trước, tải bảng cân đối thử (cùng nội dung với Bảng cân đối phát sinh; nút tải chỉ hiện nếu bạn có quyền xem báo cáo) và ghi lại số trước khi bấm.
Khung cảnh báo TT200 không hiện ở sổ của tôi, hoặc tôi chưa dùng GTG CRM? Khung chỉ hiện với sổ có hệ thống tài khoản TT200. Công ty mới, chưa ghi bút toán nào, chọn mẫu hệ thống tài khoản TT99 khi thiết lập, như bài này mô tả. Các phần còn lại của kế toán, từ áp mẫu đến báo cáo, có trong Hướng Dẫn Sử Dụng Bộ Kế Toán & Hóa Đơn Điện Tử.
Việc đầu tiên không cần quyết định gì: xem trước
Bạn thấy số tài khoản ở từng nhóm, mở được danh sách các tài khoản của những nhóm như Ngừng dùng và Đổi nhãn, và số tài khoản đã có phát sinh (trừ nhóm Thêm), rồi mới quyết có chuyển hay không.
Bài này mô tả cách GTG CRM hoạt động, không phải tư vấn pháp lý hay kế toán. Năm tài chính của công ty bắt đầu từ ngày nào, và sổ nên theo chuẩn nào, là việc bạn xác nhận với kế toán trưởng hoặc đơn vị kiểm toán của mình.
→ Mở Kế toán, Hệ thống tài khoản, bấm Xem trước (không đổi gì trong sổ của bạn)